Gele koorts vaccinatie: in welke landen is hij verplicht?
Gele koorts is een ernstige virusinfectie welke via de gelekoortsmug op de mens overgedragen wordt. Ga je binnenkort op reis naar Afrika, Zuid-Oost Azië of Zuid-Amerika? Dan kom je vrijwel zeker de term gele koorts vaccinatie tegen. Voor sommige bestemmingen is een gele koorts vaccinatie zelfs een toegangseis en kun je zonder geldig vaccinatiebewijs aan de grens geweigerd worden.
In dit artikel lees je in welke landen de gele koorts vaccinatie verplicht is, wat het verschil is met een aanbevolen vaccinatie, hoe het internationale vaccinatiebewijs (het “gele boekje”) werkt en waarom je je afspraak ruim op tijd moet plannen.
Verplicht of aanbevolen: wat is het verschil?
Een gele koorts vaccinatie kan in twee gevallen aan de orde zijn:
- Verplicht: het betreffende land eist bij de grenscontrole een geldig vaccinatiebewijs. Zonder dit bewijs krijg je geen toegang, of word je in quarantaine gezet.
- Aanbevolen: er is geen wettelijke verplichting, maar de ziekte komt in het land voor en vaccinatie wordt om medische redenen sterk geadviseerd.
Het is belangrijk om beide opties serieus te nemen. Gele koorts is een ernstige tropische virusziekte die in een deel van de gevallen dodelijk verloopt en waarvoor geen behandeling bestaat. Een vaccinatie is dus vooral bescherming voor jezelf.
In welke landen is een gele koorts vaccinatie verplicht?
Een aantal landen, vooral in West- en Centraal-Afrika, eist een geldig gele koorts certificaat van álle reizigers vanaf 9 maanden of 1 jaar oud. Enkele voorbeelden hiervan zijn:
- Ghana
- Angola
- Congo (DRC) en Republiek Congo
- Ivoorkust
- Burkina Faso
- Mali, Niger en Togo
- Sierra Leone, Liberia en Guinea
- Centraal-Afrikaanse Republiek en Tsjaad
In Zuid-Amerika geldt een verplichting voor onder andere Frans-Guyana. Daarnaast hebben verschillende landen (zoals Brazilië, Bolivia en Suriname) gebieden waar vaccinatie sterk wordt aangeraden, maar formeel niet verplicht is.
De exacte eisen kunnen veranderen, bijvoorbeeld bij een uitbraak. Sinds eind 2024 is er een duidelijke toename van gele koorts in onder meer Brazilië, Colombia, Peru en Bolivia.
Controleer daarom altijd het actuele vaccinatieadvies per land vóór je reis.
Let op: ook doorreizen kan een verplichting opleveren
Veel reizigers denken dat de regels alleen gelden voor hun eindbestemming. Dat klopt niet altijd. Heel wat landen vragen óók een gele koorts certificaat als je doorreist vanuit een land waar de ziekte voorkomt, soms zelfs bij een korte tussenstop op de luchthaven.
Dit speelt bijvoorbeeld bij landen als Zuid-Afrika, India, Indonesië, Thailand, Egypte en Australië. Reis je naar Bangkok via een tussenstop in Nairobi? Dan kun je bij aankomst in Thailand naar een geldig gele koorts certificaat gevraagd worden.
Bekijk je hele reisroute, inclusief eventuele tussenstops, dus zorgvuldig.
Het gele boekje: jouw internationale vaccinatiebewijs
Wie zich tegen gele koorts laat vaccineren, krijgt het International Certificate of Vaccination or Prophylaxis (ICVP), in de volksmond bekend als het gele boekje. Dit officiële document is wereldwijd erkend en geldt sinds 2016 levenslang. Een booster na tien jaar is voor gezonde reizigers in de meeste gevallen niet meer nodig.
- Het certificaat is pas 10 dagen na vaccinatie geldig. Plan je afspraak daarom uiterlijk twee tot drie weken voor vertrek.
- Alleen een LCR-geregistreerd vaccinatiecentrum mag de gele koorts vaccinatie geven en het ICVP afstempelen. Travel Doctor is zo’n erkend centrum.
- Neem het gele boekje altijd in origineel mee op reis. Een kopie wordt aan de grens meestal niet geaccepteerd.
Veelgestelde vragen over gele koorts (vaccinaties)
Vind hier antwoorden op veelgestelde vragen over gele koorts en de vaccinatie hiervoor.
Bij voorkeur minimaal twee tot drie weken voor vertrek, zodat het certificaat op tijd geldig is en je goed beschermd op reis gaat.
Sinds 2016 is het ICVP levenslang geldig voor gele koorts. Je hoeft de vaccinatie in principe maar één keer te halen.
Voor kinderen jonger dan 9 maanden, zwangere vrouwen, mensen met een afweerstoornis of een ernstige ei-allergie kan vaccinatie tegen gele koorts niet of niet zonder meer. In sommige gevallen kan een arts een medische ontheffing (waiver) uitschrijven. Overleg dit altijd persoonlijk met je reizigersadviseur.
Meestal vanaf 9 maanden of 1 jaar oud, afhankelijk van het land. Voor jongere kinderen gelden uitzonderingen.
De prijs bestaat uit een consulttarief en de kosten van het vaccin zelf. De meeste zorgverzekeraars vergoeden de reisvaccinatie (deels) via de aanvullende verzekering. Bekijk de actuele tarieven voor een volledig overzicht.
Ja, maar houd rekening met de 10-dagen-regel: het certificaat wordt pas tien dagen na vaccinatie geldig. Vertrek je eerder, dan voldoe je niet aan de toegangseis. Plan je afspraak daarom liefst meer dan twee weken van tevoren in.
Veel zorgverzekeraars vergoeden reisvaccinaties geheel of gedeeltelijk vanuit de aanvullende verzekering. De voorwaarden verschillen per polis. Lees meer op onze pagina over vergoedingen van vaccinaties.
Je kunt aan de grens worden geweigerd, in quarantaine worden geplaatst of in sommige gevallen ter plekke worden gevaccineerd onder minder gunstige omstandigheden. Reis daarom nooit zonder geldig gele boekje naar een land waar dit verplicht is.
Nee. Sinds 2016 zijn álle gele koorts certificaten (ook ouder dan tien jaar) internationaal levenslang geldig. Een herhaalvaccinatie is voor gezonde reizigers in principe niet meer nodig.
Plan je afspraak op tijd bij Travel Doctor
Reis je naar een land waar de gele koorts vaccinatie verplicht of aanbevolen is? Maak dan ruim op tijd een afspraak bij een Travel Doctor-vestiging bij jou in de buurt. Wij zijn LCR-geregistreerd en geven naast de vaccinatie ook direct het officiële gele boekje af. Tijdens één persoonlijk consult met een gecertificeerde huisarts krijg je advies dat past bij jouw reisroute én ontvang je de juiste prik. Zo ga je gezond op reis én kom je gezond weer thuis. Maak hier direct online een afspraak.